جادوی طعم و عطر پاییز: طرز تهیه ترشی هفت بیجار اصیل و خانگی!
ترشی هفت بیجار، با قدمتی ۱۵۰ ساله و اصالتی از منطقهی بیجار استان کردستان، یکی از محبوبترین دورچینهای سفرههای ایرانی است. راز عطر و طعم بینظیر این ترشی در ادویه مخصوص و ترکیب جادویی هفت میوه، هفت سبزی و هفت ادویه نهفته است که در این راهنما، صفر تا صد تهیه این چاشنی خوشمزه را به شما آموزش خواهیم داد.
معرفی ترشی هفت بیجار
ترشی هفت بیجار نه تنها یک چاشنی ساده، بلکه میراثی ۱۵۰ ساله است که در آستانه فصل پاییز، زینتبخش خانههای مردم بیجار میشود. نام این ترشی از مواد تشکیلدهنده آن گرفته شده که به طور سنتی شامل هفت نوع میوه، هفت نوع سبزی و هفت نوع ادویه خاص است. محبوبیت آن مرزها را درنوردیده و به یکی از پرطرفدارترین ترشیهای ایران تبدیل شده است. اگر تاکنون تجربه ترشی انداختن نداشتهاید یا به دنبال یک دستورالعمل کامل برای تهیه این ترشی خاص هستید، با ما همراه شوید.
مواد اولیه مورد نیاز برای ترشی هفت بیجار
| مواد اولیه | مقدار لازم | نکات تکمیلی |
| گل کلم | ۲ کیلوگرم | |
| بادمجان | ۱ کیلوگرم | |
| هویج | ۱ کیلوگرم | |
| خیار | ۱ کیلوگرم | |
| سیب زمینی ترشی | ۲ عدد | |
| بِه | ۲ عدد | |
| لوبیا سبز | ۲ عدد | |
| سیر | ۵ بوته | حبه شده |
| فلفل سبز تند | ۲۵۰ گرم | |
| فلفل دلمهای (رنگ دلخواه) | ۱ عدد | |
| سبزی ترشی (ترخون، مرزه، نعناع، جعفری و گشنیز) | نیم کیلوگرم | مجموعاً نیم کیلوگرم |
| سرکه سفید | ۱.۵ لیتر | میتواند با سرکه سیب یا قرمز جایگزین شود |
| نمک و ادویه مخصوص | به مقدار لازم |
ادویه مخصوص ترشی هفت بیجار (راز طعم جادویی)
ادویه هفت بیجار قلب تپنده این ترشی است. میتوانید آن را از عطاریها تهیه کنید، اما تهیه آن در خانه عطر و کیفیت بالاتری به ترشی شما خواهد داد.
مواد لازم برای تهیه ادویه
-
پودر گلپر: ۱۰ قاشق چایخوری
-
پودر تخم گشنیز: ۵ قاشق چایخوری
-
پودر زیره سبز: ۲ قاشق چایخوری
-
فلفل سیاه: ۱ قاشق چایخوری
-
جوز هندی: ۱ قاشق چایخوری
-
پودر رازیانه: ۱ قاشق چایخوری
-
سبزی خشک (مرزه، ترخون، گشنیز و نعنا خشک): ۲ قاشق چایخوری (به نسبت برابر)
طرز تهیه ادویه
-
تمام مواد خشک ذکر شده را در یک آسیاب یا مخلوطکن بریزید و کاملاً پودر کنید.
-
پودر به دست آمده را داخل یک تابه ریخته و روی حرارت ملایم به مدت چند دقیقه تفت دهید تا عطر آن آزاد شود. این کار به ماندگاری و طعم بهتر کمک میکند.
-
ادویه آماده است. آن را در ظرف دربسته و در محلی خشک و خنک نگهداری کنید.
مراحل تهیه ترشی هفت بیجار خانگی
۱. شستن و آمادهسازی سبزیجات
-
گل کلم را به تکههای کوچک تقسیم کرده و به همراه نمک و آب کاملاً بشویید.
-
خیار، بادمجان، هویج، سیب زمینی ترشی، فلفل دلمهای، لوبیا سبز و بِه را شسته و در آبکش بگذارید.
-
نکته کلیدی: تمام مواد شسته شده باید کاملاً خشک شوند. برای اطمینان، آنها را روی یک پارچه تمیز پهن کرده و هر از گاهی زیر و رو کنید. وجود حتی ذرهای رطوبت باعث کپک زدن ترشی خواهد شد.
۲. خرد کردن مواد
-
به جز فلفل سبز تند، تمام سبزیجات و میوهها را به صورت مکعبی (نگینی) یا حلقهای خرد کنید. اندازه خرد شدن مواد کاملاً سلیقهای است؛ ترشی مجلسی معمولاً با مواد درشتتر تهیه میشود.
-
سبزیهای تازه ترشی (جعفری، گشنیز، نعناع، مرزه و ترخون) را پس از خشک شدن، به صورت ساطوری خرد کنید.
۳. مخلوط کردن و لایهچینی ترشی
-
تمام سبزیجات و میوههای خرد شده را در یک ظرف بزرگ با هم مخلوط کنید.
-
مقدار دلخواه از ادویه مخصوص و نمک را به مواد اضافه کرده و مخلوط کنید. (نمک ترشی باید کمی بیشتر از حد معمول غذا باشد).
-
یک دبه یا ظرف شیشهای تمیز و کاملاً خشک انتخاب کنید.
-
مواد ترشی را به صورت لایهلایه داخل دبه بریزید.
-
بین هر لایه، مقداری سبزی خشک، حبه سیر پوستکنده و چند عدد فلفل سبز تند (درسته) قرار دهید.
-
-
این کار را تا پر شدن ظرف ادامه دهید.
۴. اضافه کردن سرکه
-
در نهایت، سرکه سفید را به آرامی روی مواد ترشی بریزید.
-
مقدار سرکه باید به اندازهای باشد که یک بند انگشت روی سطح مواد را بپوشاند.
-
درب دبه را کاملاً محکم ببندید و مطمئن شوید هوا به داخل آن نفوذ نمیکند.
۵. استراحت و جا افتادن
-
ترشی را به مدت ۱۰ روز در محلی خنک، تاریک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید تا کاملاً جا بیفتد و آماده مصرف شود.
نکات و فوت و فنهای تهیه ترشی هفت بیجار
تهیه ترشی با وجود سادگی، ریزهکاریهایی دارد که رعایت آنها طعم و ماندگاری آن را تضمین میکند:
-
جلوگیری از کپک زدن (اولویت اول)
-
به هیچ عنوان از مواد شسته شدهای که رطوبت دارند، استفاده نکنید.
-
از برگرداندن باقیمانده ترشی سر سفره به دبه اصلی جداً خودداری کنید.
-
آب جوشیده گرم یا داغ به هیچ وجه نباید به ترشی اضافه شود.
-
-
نرم شدن بافت ترشی
-
اگر مایلید مواد ترشی کمی نرمتر باشند، میتوانید آنها را به صورت جداگانه به مدت ۱۰ دقیقه در آب بجوشانید. در این صورت، حتماً پس از پخت کاملاً آنها را خشک کنید.
-
-
ایجاد طعم ملس
-
برای داشتن طعم کمی ملس، به ازای هر کیلو ترشی، دو عدد سیب زرد (پوستکنده و ریز رندهشده) اضافه کنید و یک هفته صبر کنید.
-
-
کاهش میزان ترشی
-
اگر ترشی تند و تیز دوست ندارید، میتوانید به جای سرکه سفید از سرکه سیب یا سرکه قرمز که ملایمتر هستند استفاده کنید.
-