ذره، مقدار بسیار جزئی (تکه) یا کوچکترین یا بخش گسستهٔ نسبتاً کوچکی از ماده است. در علوم فیزیک، یک ذره جسم کوچکی با جانمایی مشخص است که می توان ویژگی های فیزیکی و شیمیایی متعددی را مانند حجم یا جرم به آن منتسب کرد. حجم ذرات گستره بسیار زیادی دارد، از ذرات زیر اتمی مانند الکترون تا ذرات میکروسکوپی مانند اتم یا مولکول تا ذرات ماکروسکوپی مانند پودر و مواد دانه بندی شده. همچنین از ذرات می توان برای مدلسازی علمی از اشیای بزرگتر مانند حرکت انسانها در بین جمعیت یا حرکت اجرام آسمانی، استفاده کرد.
در مکانیک، منظور از ذره، جسمی است که برای مدلسازی آن بتوان از ابعاد آن صرفنظر کرد و تنها برای آن جرم در نظر گرفت. در نتیجه، دوران برای ذره، بیمعنی است و هر ذره در فضا، تنها ۳ درجهٔ آزادی (امکان جابجایی در ۳ راستا) دارد. ذره میتواند به بزرگی کوارک در یک چاه کوانتومی یا به اندازهٔ خورشید در کهکشان راه شیری باشد. یعنی اگر برای بررسی حرکت خورشید، ابعاد آن تأثیری نداشته باشد و از دوران آن صرفنظر شود، به صورت ذره مدل میشود. بنابراین محدودهٔ علوم و تکنولوژیهایی که بر روی ذرات مطالعه میکنند، از اخترفیزیک تا فیزیک انرژی بالا متغیر است.
در مهندسی مواد اندازهٔ ذرات رایجترین مواد صنعتی در محدودهٔ ۵۰nm تا ۰٫۱cm است. اما اندازههایی به بزرگی ۱۰cm نیز در دیرگدازهای ریختهگری و بتون وهمچنین اندازههایی به کوچکی ۵nm نیز در برخی از مواد تهیه شده به روشهایی شیمیایی مشاهده شده است. این دامنهٔ اندازهٔ ذرات از شنهای درشت تا اندازهٔ ویروسها متغیر است.
ذره بنیادی (به انگلیسی: Fundamental particle) یا ذره ابتدایی (به انگلیسی: Elementary particle) ذرهای است که هنوز ساختار داخلی آن مشخص نشده باشد. ذرات بنیادی شناخته شده در فیزیک توسط نظریهای به نام مدل استاندارد ذرات بنیادی بررسی میشوند. این ذرات متشکل از فرمیونهای بنیادی (که ماده و پاد ماده را میسازند) و بوزونهای بنیادی (که بیشتر حامل نیروهای طبیعت هستند) میشوند. هر ذرهای که از چند ذره بنیادی تشکیل شده باشد یک ذره ترکیبی است.
اندازهٔ ذرات کروی همگن بطور یکتا توسط قطر آنها تعیین میشود. در ذرات فشردهٔ منتظم مانند مکعبها یا چهاروجهیهای منتظم، یک دیمانسیون میتواند سایز ذره را مشخص کند. در برخی از ذرات لازم است که بیش از یک دیمانسیون مشخص شود. مثلاً برای یک مخروط اندازهٔ قطر مخروط و ارتفاع لازم است در حالی که برای یک مکعب، ۳ دیمانسیون لازم است.
از میان روشهای اندازهگیری، قطر کرهٔ با حجم معادل بیشتر به کار برده میشود. در اینصورت یک مکعب واحد حجمی برابر با کرهای به قطر ۱/۲۴ دارد؛ بنابراین اندازهٔ بدست آمده برای سایز ذرات به خاصیت اندازهگیری شده وابسته است. اگر مساحت معادل ملاک قرار گیرد، کرهای با قطر ۱/۳۸ سطحی برابر با مکعب واحد دارد. انتخاب این معیار به کاربرد نهایی ذرات وابسته است.
ذرات بنیادی، اصولا به دو صورت ذره و پادذره در جهان وجود دارند. پادذرهها جرم و حتی اسپین برابر با ذره دارند ولی بار الکتریکی آنها متفاوت است. به عنوان مثال پوزیترون پادذره الکترون است که جرمش برابر جرم الکترون ولی بارش مثبت است. پادذرهها و پادمادهها به ما در فهمیدن اینکه جهان پس از مهبانگ چگونه شکل گرفت کمک میکنند. به این نکته توجه شود، چون ذره و پادذره بار مخالفی دارند، حتماً نباید پادذرات بدون بار (یا خنثی) خود همان ذرات باشند. مثلا
نوترون که بدون بار الکتریکی است از سه کوارک تشکیل شده است ولی پادنوترون هم متقابلا از سه پادکوارک ساخته شده است. با این وجود بعضی از پادذرات بدون بار خود همان ذرات هستند. برای نمونه پادذره فوتون (یا پادفوتون) خود همان فوتون است.
در این صفحه تعداد 1199 مقاله تخصصی درباره ذره که در نشریه های معتبر علمی و پایگاه ساینس دایرکت (Science Direct) منتشر شده، نمایش داده شده است. برخی از این مقالات، پیش تر به زبان فارسی ترجمه شده اند که با مراجعه به هر یک از آنها، می توانید متن کامل مقاله انگلیسی همراه با ترجمه فارسی آن را دریافت فرمایید. در صورتی که مقاله مورد نظر شما هنوز به فارسی ترجمه نشده باشد، مترجمان با تجربه ما آمادگی دارند آن را در اسرع وقت برای شما ترجمه نمایند.
مقالات ISI ذره (ترجمه نشده)
مقالات زیر هنوز به فارسی ترجمه نشده اند. در صورتی که به ترجمه آماده هر یک از مقالات زیر نیاز داشته باشید، می توانید سفارش دهید تا مترجمان با تجربه این مجموعه در اسرع وقت آن را برای شما ترجمه نمایند.